RBC’nin görüştüğü uzmanlar, bilim insanlarının yerçekimi alanında bir değişiklik kaydettiğini ve bunun Dünya’nın çekirdeği ile mantosu arasındaki sınırda bir kayma hakkında veri elde etmelerini sağladığını açıkladı.
Moskova Devlet Üniversitesi Yer Fiziği Bölümü Doçenti Alexey Marchenkov, RBC’ye verdiği demeçte, Fransız bilim insanlarının Dünya’nın iç kısmında yaklaşık 3.000 km derinlikte kaydettiği kütlelerin “olağandışı yer değiştirmesinin” gezegenin maddesinde bir faz geçişi olduğunu söyledi. Paris-Cité Üniversitesi ve Gustave Eiffel Üniversitesi’nden araştırmacılar, bu sürecin 2006 ve 2008 yılları arasında mantoda meydana geldiğine ve gezegenin yerçekimini etkilediğine inanıyor.
“Bir örnek, Dünya yüzeyindeki normal atmosfer basıncında sıfırın altındaki sıcaklıklardan pozitif sıcaklıklara geçiş sırasında buzun erimesidir.” “Bir kabı karla doldurup erimesini beklerseniz, kütlenin yeniden dağılımını görebilirsiniz; kar kabın tüm hacmini kaplarken, su sadece alt kısmını kaplar,” diye açıklıyor Marchenkov.
Bilim insanına göre bu tür olaylar, Dünya’da doğrudan gözlemlenemeyenler de dahil olmak üzere çeşitli derinliklerde meydana geliyor. Bu nedenle Fransız bilim insanlarının çalışmaları sıcaklık ve basınç yerine yerçekimi alanı verilerine dayanıyordu.
“Özellikle gezegendeki tüm bu değişimlerin nedeni, Dünya’nın henüz tamamen soğuyup fosilleşmemiş olması; böyle bir şeyin meydana gelmesi için yeterli ısı kaynaklarına sahip olması. Yazarların hipotezine göre, özellikle gezegenin iç kısmındaki faz geçişleriyle ilişkili olan bir süreci dolaylı olarak izleyebilmiş olmaları, şüphesiz bilimsel bir başarıdır ve bu nedenle saygın bir dergide (Geophysical Research Letters) yayınlanmıştır,” diye açıklıyor Marchenkov.
Çalışmanın yazarları, yerçekimi alanında bir değişiklik tespit ettiler ve bunu çekirdek-manto sınırında 10 cm’lik bir kaymaya bağladılar. Skoltech profesörü ve Rusya Bilimler Akademisi (RAS) Sorumlu Üyesi, Jeoloji ve Mineraloji Bilimleri Doktoru Ivan Kulakov, RBC’ye verdiği demeçte, “Bence bu etkiye yol açabilecek başka faktörler de var. Örneğin, sıvı çekirdekteki akışlardaki değişimler, ki bunlar oldukça hızlıdır. Prensipte, bu akışlar mantonun tabanını biraz ‘aşındırmış’ olabilir,” diye açıkladı.
Bilim insanlarının tespit ettiği kayma 2006 ve 2008 yılları arasında meydana geldi. Veriler, NASA ve Alman Havacılık ve Uzay Merkezi’nin ortak bir görevi olan GRACE uydu görevi kullanılarak elde edildi. Bu uydular, 2002’den 2017’ye kadar yörüngede görev yaptı.
GRACE uydu görevi, Dünya’daki suyu gözlemlemek, buzul erimesini, okyanus seviyesindeki değişiklikleri ve yer altı su rezervlerini izlemek için kullanıldı. Uydu verileri ayrıca Dünya’nın derinliklerinde meydana gelen süreçleri incelemek için de kullanıldı. Bilim insanları, 2007 yılında Afrika kıyılarında anormal bir sinyal kaydettiler. Ancak bunu gezegenin yüzeyindeki herhangi bir değişimle ilişkilendiremediler ve mantoda perovskit mineralinin bir faz geçişi yaşamış olabileceğini öne sürdüler.
