Hırvatistan hükümeti, 2008 yılında askıya aldığı zorunlu askerlik hizmetini yeniden başlatma kararı aldı. Bu karar, Rusya-Ukrayna savaşı ve Avrupa’daki güvenlik tehditleri nedeniyle savunma kapasitesini artırma amacıyla alındı.
Mevzuattaki ilgili değişiklikler 151 milletvekilinin 84’ü tarafından desteklendi, 11’i aleyhte oy kullandı ve 30’u çekimser kaldı.
Karar, ülkenin gönüllülük sistemine geçtiği 2008 yılında askıya alınan askerlik hizmetinin geri dönmesi anlamına geliyor. Belgeye göre, askerlik hizmetine çağrılanlar iki aylık temel askerlik eğitiminden geçecek.
Yıl sonuna kadar yetkililer, 2007 doğumlu askerlik hizmetine çağrılacak. Askerlik hizmetine çağrılanlar maaş alacak ve mahkumiyet nedeniyle askerlik hizmetini reddedenler sivil hizmeti seçebilecek.
Hırvat Savunma Bakanlığı, amacın gençlere “kriz durumlarında ulusal güvenliğe katkıda bulunabilmeleri için gerekli” temel beceri ve bilgileri kazandırmak olduğunu belirtti.
Karar, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırganlığıyla bağlantılı olarak Avrupa’da artan gerginlik ortamında alındı.
Hırvatistan’da Zorunlu Askerlik Hizmetinin Yeniden Başlatılması
Hırvatistan hükümeti, 2008 yılında askıya aldığı zorunlu askerlik hizmetini yeniden başlatma kararı aldı. Bu karar, Rusya-Ukrayna savaşı ve Avrupa’daki güvenlik tehditleri nedeniyle savunma kapasitesini artırma amacıyla alındı.
Kararın Tarihçesi ve Uygulama Takvimi
- Karar Tarihi: Hırvatistan Savunma Bakanlığı, 2024 başında zorunlu askerliğin geri getirilmesini önermiş, hükümet ise Haziran-Temmuz 2025’te yasal değişiklikleri onaylamıştır.
- Başlangıç Tarihi: Zorunlu temel askerlik eğitimi, 1 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe girecektir. Bu, Hırvatistan Cumhuriyeti Savunma Stratejisi ve 2025-2036 Silahlı Kuvvetler Gelişim Planı’nın bir parçasıdır.
- Süre: Temel askerlik hizmeti 2 ay sürecektir. Daha önce (2008 öncesi) 6-9 ay olan süre kısaltılmıştır.
Kimler Etkileniyor?
- Hedef Grup: 18 yaşını dolduran Hırvatistan vatandaşı erkekler zorunlu olarak kaydedilecek ve 19 yaşında hizmete çağrılacaktır. İstisnai olarak 19-30 yaş arası kişiler de dahil edilebilir.
- Kadınlar: Zorunlu değil, gönüllü katılım sağlanacaktır.
- Yurtdışında Yaşayanlar: Konsolosluklara başvurmak zorunlu; aksi takdirde 250-1320 Avro arasında ceza uygulanacaktır.
Alternatifler ve İstisnalar
- Vicdani Retçiler: Dini veya ahlaki nedenlerle reddedenler için:
- 3 ay sivil savunma hizmeti, veya
- 4 ay yerel birliklerde gönüllü çalışma alternatifi sunulacaktır.
- Genel İstisnalar: Sağlık sorunları, öğrenci statüsü gibi standart muafiyetler geçerli olacaktır.
Arka Plan ve Bölgesel Etkiler
Hırvatistan, NATO ve AB üyesi olarak profesyonel orduya geçiş yapmış olsa da, Batı Balkanlar’da (Sırbistan, Karadağ gibi) benzer şekilde zorunlu askerlik tartışmaları artmaktadır. Bu karar, savunma harcamalarının %35-40 artırılmasıyla birlikte ordunun personel sayısını güçlendirmeyi hedeflemektedir.
Bu gelişme, Avrupa genelinde (örneğin Letonya, Litvanya) güvenlik endişeleriyle zorunlu askerlik tartışmalarını yansıtmaktadır. Daha fazla detay için Hırvatistan Savunma Bakanlığı’nın resmi açıklamalarını takip edebilirsiniz.
Kaynak: Musitem Haber
