Irak Bağımsız Yüksek Seçim Komisyonu (IHEC), 11 Kasım 2025’te yapılan parlamento seçimlerinin kesin sonuçlarını 17 Kasım 2025 itibarıyla açıklamaya başladı. Seçimlerde 329 sandalye için 7.750’den fazla aday yarıştı ve toplam katılım oranı %56,11 olarak gerçekleşti (yaklaşık 21 milyon kayıtlı seçmenden 12 milyon 3 bin kişi oy kullandı). Bu oran, 2021 seçimlerindeki %41’lik katılıma göre belirgin bir artış gösteriyor. Sonuçlar, Federal Yüksek Mahkeme tarafından onaylandıktan sonra resmileşecek ve parlamento ilk oturumunu 15 gün içinde toplayarak parlamento başkanı (geleneksel olarak Sünni), cumhurbaşkanı (Kürt) ve başbakanı (Şii) seçecek.
Irak seçim komisyonu parlamento seçimlerinin kesin sonuçlarını açıkladı
» Irak parlamento seçimlerinin kesin sonuçları: Bağdat’ta Yeniden Yapılanma ve Kalkınma Koalisyonu’na 15 sandalye
» Irak parlamento seçimlerinin kesin sonuçları: Bağdat’ta İlerleme Partisi’ne 10 sandalye
» Irak Bağımsız Yüksek Seçim Komisyonu: Bağdat’ta Hukuk Devleti koalisyonu için 9 sandalye
Ana Sonuçlar ve Kazanan BloklarBaşbakan Muhammed Şia el-Sudani’nin liderliğindeki İmar ve Kalkınma Koalisyonu (Reconstruction and Development Alliance), 1 milyon 317 bin oyla genel olarak birinci parti oldu ve yaklaşık 50-60 sandalye kazanarak en büyük blok konumuna geldi. Bu zafer, özellikle Şii ağırlıklı güney vilayetlerinde (Bağdat, Necef, Kerbela, Basra) güçlü destekle gerçekleşti. Ancak hiçbir blok tek başına hükümet kuramayacağı için koalisyon görüşmeleri bekleniyor.Aşağıda, başlıca blokların tahmini sandalye dağılımı ve oy oranları tablo halinde özetlenmiştir (kesinleşmiş sonuçlara göre, IHEC verileri baz alınarak):
| Blok / Parti | Tahmini Sandalye Sayısı | Yaklaşık Oy Sayısı | Ana Bölgeler |
|---|---|---|---|
| İmar ve Kalkınma Koalisyonu (Sudani) | 55 | 1.317.000 | Bağdat, Necef, Kerbela, Basra (Şii ağırlıklı) |
| Takaddum Partisi (Muhammed el-Halbusi) | 37-40 | 950.000 | Enbar, Selahaddin, Ninova (Sünni ağırlıklı) |
| Kanun Devleti Koalisyonu (Nuri el-Maliki) | 34 | 800.000 | Bağdat, Diyala (Şii) |
| Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) (Mesud Barzani) | 32 | 1.000.000+ | Erbil, Duhok, Musul (Kürt) |
| Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) | 16-18 | 700.000 | Süleymaniye, Kerkük (Kürt) |
| Al-Fatah Koalisyonu (Haşdi Şabi) | 17 | 500.000 | Şii milisler destekli |
| Bağımsızlar ve Diğer | 40+ | – | Çeşitli |
Not: Sandalye sayıları, %97 sandık açılışına dayalı nihai hesaplamalardan türetilmiştir. Kadın kotası (%25) ve azınlık kotaları (Hristiyan, Türkmen vb.) dahil edilmiştir. Kerkük’te KYB 4 sandalye, KDP 1 sandalye aldı; Türkmenler ise 2 sandalye kazandı.
Bölgesel Dağılım Öne Çıkanlar
- Şii Bölgeleri (Güney ve Orta Irak): Sudani’nin koalisyonu 8 vilayette (Bağdat, Necef vb.) domine etti. Bağdat’ta %20 oy oranıyla 411 bin oy aldı.
- Sünni Bölgeleri (Batı Irak): Halbusi’nin Takaddum Partisi, katılımın %66’ya ulaştığı Enbar ve Ninova’da önde.
- Kürt Bölgeleri: KDP, Erbil ve Duhok’ta 1 milyondan fazla oy aldı; KYB Süleymaniye’de güçlü. Helwest Hareketi gibi yeni partiler Süleymaniye’den 3 sandalye çıkardı.
- Kerkük (Tartışmalı Bölge): Kürt-Türkmen rekabeti yoğun; katılım %45’te kaldı.
Arka Plan ve Etkiler
Seçimler, Muqtada el-Sadr’ın boykotu ve güvenlik endişeleri gölgesinde geçti. Sadr’ın Sadrist Hareketi katılmayınca Şii bloklar arasında rekabet arttı. Sonuçlar, geleneksel mezhep paylaşımını (Şii başbakan, Sünni parlamento başkanı, Kürt cumhurbaşkanı) koruyor ancak bağımsızların artışı (%12) reform taleplerini yansıtıyor. Hükümet oluşumu 30 gün içinde tamamlanmazsa anayasal kriz riski var. Türkiye, Sudani’yi desteklediğinden sonuçlar Ankara-Bağdat ilişkilerini olumlu etkileyebilir; Kürt politikaları ve Kerkük ise hassasiyet yaratıyor.
Kaynak: Musitem Haber
