İsrail savaş uçaklarının Güney Lübnan’a yönelik bombardımanları devam ediyor ve bu durum, 2024 Kasım’ında imzalanan kırılgan ateşkesi ciddi şekilde zorluyor. Bugün (6 Kasım 2025) itibarıyla, İsrail ordusu üç kasabada (Aita al-Jabal, Al-Tayyiba ve Tayr Debba) tahliye uyarısı verdikten sonra yoğun hava saldırıları düzenledi; bu saldırılarda en az bir kişi hayatını kaybetti ve yaralananlar olduğu bildiriliyor.
İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), Hizbullah’ın bölgedeki faaliyetlerini yeniden inşa etme çabalarına yanıt olarak, Lübnan’ın güneyindeki dört kasabada yaşayanlara hava saldırıları öncesinde tahliye uyarıları yayınladı.
Lübnan medyası: İsrail hava saldırısında, Lübnan’ın güneyindeki Kfardounine kasabasında, Lübnan ordusuna ait bir karakola onlarca metre uzaklıkta bulunan bir bina hedef alındı.
Son Gelişmeler (6 Kasım 2025):
- Hedefler ve Etkiler: Saldırılar, Tyre, Nabatieh ve Naqoura bölgelerine odaklandı. Duman bulutları yükseldiği ve yerel haber ajansları (NNA) tarafından doğrulanan görüntüler, hasarın ciddi olduğunu gösteriyor. Lübnan Savunma Kuvvetleri, tahliye için yardım sağladı, ancak sivil altyapı da etkilendi.
- Ölü ve Yaralı: Gün içinde en az 1 ölü, birden fazla yaralı rapor edildi; toplamda Hizbullah bağlantılı hedeflere yönelik olduğu belirtiliyor.
- Tepkiler:
- İsrail Tarafı: Savunma Bakanı Yoav Gallant, “Hizbullah’ın yeniden silahlanmasını engelleyeceğiz” diyerek daha fazla operasyon sinyali verdi. Başbakan Netanyahu, kuzey sınırını güvence altına alma vurgusu yaptı.
- Lübnan Tarafı: Cumhurbaşkanı Joseph Aoun, saldırıları “ateşkes ihlali” olarak kınadı ve orduya İsrail sızmalarına karşı koyma talimatı verdi. Hizbullah, müzakerelere karşı uyarıda bulundu.
- Uluslararası Tepkiler: BM, sivil ölümlerini (ateşkes sonrası 111’den fazla) kınadı ve diplomatik müdahale çağrısı yaptı. ABD, Beyrut’u Hizbullah’ı dizginleme konusunda uyardı, ancak İsrail’e dolaylı destek verdiği yorumları var.
IDF’nin Arapça konuşan sözcüsü Albay Avichay Adraee, “IDF, Güney Lübnan genelinde Hizbullah terör örgütüne ait askeri altyapıya saldıracak” dedi. IDF, Taybeh ve Tayr Debba’daki hedefleri vurgulayan haritalar yayınlayarak, bölge sakinlerini bu binaları ve bitişik yapıları derhal tahliye etmeye ve güvenlik için en az 500 metre uzakta durmaya çağırdı.
Ayta el-Cebel’deki bir bölge için de benzer bir uyarı yayınlanarak, bölge sakinlerine 500 metrelik mesafeyi korumaları talimatı verildi.
Arka Plan ve Geniş Kapsam:
Bu saldırılar, 2023 Ekim’inde başlayan çatışmaların devamı niteliğinde. Hamas’ın İsrail’e saldırısının ardından Hizbullah destek roketleri atmaya başladı ve 2024’te tam ölçekli savaşa dönüştü; bu süreçte Lübnan’da 4.000’den fazla kişi öldü, milyarlarca dolar hasar oluştu. Ateşkes sonrası İsrail, Güney Lübnan’da 5 noktada asker bulundurmaya devam ediyor ve neredeyse her gün hava saldırıları düzenliyor – örneğin 2 Kasım’da 4 ölü, 31 Ekim’de 1 ölü gibi.
Bu uyarıların ardından IDF, Güney Lübnan genelindeki Hizbullah hedeflerine bir hava saldırısı dalgası başlattı. Lübnan medyası görüntüleri, Hizbullah’a ait bir mevziye yapılacak saldırı konusunda bölge sakinlerinin önceden uyarıldığı Tayr Debba’daki bir İsrail saldırısını kaydetti.
Zawtar al-Sharqiyah’daki dördüncü bir mevzi için de 500 metrelik bir tampon bölge gerektiren ek bir tahliye emri çıkarıldı.
Durum hızla değişebilir; ateşkesin kalıcılığı, Lübnan ordusunun Hizbullah’ı silahsızlandırma çabalarına ve uluslararası arabuluculuğa bağlı.
İsrail-Lübnan Diplomatik Gelişmeleri (Kasım 2025 Odaklı)
Güney Lübnan’daki son bombardımanlar, 2024 Kasım’ında ABD ve Fransa arabuluculuğunda imzalanan kırılgan ateşkesi gölgeliyor. Bu ateşkes, Hizbullah’ın güneyden çekilmesini, Lübnan ordusunun (LAF) bölgeye konuşlanmasını ve İsrail’in tam çekilmesini öngörüyordu – ancak İsrail hala 5 stratejik noktada asker bulunduruyor ve günlük hava saldırıları düzenliyor. Diplomatik arenada ise ABD öncülüğünde müzakereler devam ediyor, ancak Hizbullah’ın bugünkü “açık mektubu” ile sertleşen retorik, süreci tıkıyor.
Ana Diplomatik Unsurlar:
- Ateşkes İhlalleri ve Baskı Mekanizması: Ateşkes sonrası Lübnan’da 111’den fazla sivil öldü (BM verilerine göre). Lübnan yetkilileri, İsrail’in saldırılarını “Beyrut’u diplomatik masaya zorlamak” için bir taktik olarak görüyor. İsrail ise Hizbullah’ın yeniden silahlanmasını gerekçe göstererek, ABD’nin kurduğu “Uluslararası İzleme ve Uygulama Mekanizması”nı (IMIM) kullanıyor – bu mekanizma, ihlalleri onaylıyor ve İsrail’e “savunma hakkı” veriyor.
- ABD’nin Rolü ve Teklifleri: ABD, Hizbullah’ı silahsızlandırma için Lübnan’a “ultimatom” verdi; aksi takdirde ekonomik yardım kesilecek. Elçi Tom Barrack, Ağustos’ta Lübnan’ı “silahsızlandırma planı” için övdü ve İsrail’in çekilmesini “sonraki adım” olarak niteledi. Ancak Kasım’da ABD, sınır görüşmeleri için “çalışma grupları” önerdi – Lübnan bunu “dolaylı normalizasyon” olarak reddediyor. Trump yönetimi, Lübnan’ın yeni liderlerini (Başkan Joseph Aoun ve Başbakan Nawaf Salam) destekleyerek, Abraham Anlaşmaları’na genişletme sinyali verdi.
- Sınır ve Çekilme Müzakereleri: Mart 2025’te İsrail ve Lübnan, sınır belirleme için görüşmelere başladı; ABD arabulucu. İsrail, 5 Lübnan mahpusu serbest bırakarak “jest” yaptı. Ancak Ocak 2025’te uzatılan ateşkes, İsrail’in çekilmesini geciktirdi. Lübnan, BM ve AB’den “İsrail’e baskı” talep ediyor – örneğin, Dışişleri Bakanı Youssef Raggi, Alman mevkidaşından diplomatik çözüm çağrısı yaptı.
- Hizbullah ve Lübnan İç Dinamikleri: Hizbullah, bugün “açık mektupla” İsrail’le her türlü müzakereyi reddetti, ABD ultimatomunu kınadı ve “savaşı yeniden alevlendirme hakkını saklı tuttuğunu” açıkladı. Grup, Lübnan ordusunu desteklediğini ancak silahların “iç mesele” olduğunu vurguladı. Lübnan Parlamentosu Başkanı Nabih Berri, ABD tekliflerini “ateşkes ihlali” olarak nitelendirdi ve normalizasyona karşı çıktı. Cumhurbaşkanı Aoun ise orduya “her santim toprağı savunma” emri verdi.
Tarafların Tepkileri ve Riskler:
| Taraf | Ana Tutum | Son Eylem (Kasım 2025) |
|---|---|---|
| İsrail | Hizbullah’ı silahsızlandırma şartı; saldırılara “ceza” gerekçesi. Netanyahu: “Barış mümkün, ama Hizbullah silahsızlanmalı.” | 6 Kasım’da 3 köye tahliye uyarısı verip saldırı düzenledi; “Hizbullah altyapısını hedefliyoruz” dedi. |
| Lübnan Hükümeti | Diplomatik çözüm vurgusu; İsrail’i ihlalci olarak suçluyor. | Aoun: “Saldırılar müzakere teklifimize yanıt – diplomatik baskı şart.” Berri: “Müzakereler normalizasyon tuzağı.” |
| Hizbullah | Müzakere reddi; direniş hakkı. | Açık mektup: “Savaş yeniden başlayabilir; ABD baskısına boyun eğmeyiz.” |
| ABD/Uluslararası | Ateşkes denetimi; Lübnan’a yardım vaadi. | BM: Sivil ölümleri kınadı, diplomatik müdahale çağrısı. AB: Lübnan ordusuna destek artırdı. |
Genel Değerlendirme:
Diplomasi, Hizbullah’ın reddi ve İsrail’in askeri baskısıyla tıkanmış durumda – bugünkü mektup ve saldırılar, “stratejik test” olarak görülüyor. ABD, Lübnan’ı “esnek olmaya” çağırıyor, ancak Suriye’yle diplomatik ilişkileri yeniden kuran Beyrut (Ekim 2025), bölgesel ittifaklarını güçlendiriyor. Uzun vadede, Abraham Anlaşmaları’na Lübnan’ı dahil etme çabaları var, ama Hizbullah’ın direnişi ve sivil kayıplar (ateşkes sonrası 500+ ev yıkıldı) gerilimi artırıyor. Durum anlık değişebilir; BM Güvenlik Konseyi’nde ABD’nin Gazze tasarısı gibi, Lübnan için de yeni bir kararname gelebilir.
Kaynak: Musitem Haber
