Yüzlerce genç gösterici, Cumartesi ve Pazar günü başkanlık sarayı ve kongre binalarına doğru yürüyerek, yaygın yolsuzluk, artan organize suç ve gasp ile ekonomik istikrarsızlık ortamında genç işçileri özel fonlara zorlayan tartışmalı yeni emeklilik reformuna karşı öfkelerini dile getirdiler.
Göstericiler, çevik kuvvet polisine taş ve molotof kokteyli attı, çevik kuvvet de göz yaşartıcı gaz ve plastik mermiyle karşılık verdi ve yılın en yoğun çatışmalarından bazılarında polis memurları, gazeteciler ve siviller de dahil olmak üzere en az 18 kişi yaralandı.
Peru’daki Z Kuşağı hareketi, Lima çatışmalarından bir hafta sonra, bu cumartesi günü Devlet Başkanı Dina Boluarte’ye karşı yeni bir protesto dalgası için miting düzenliyor.
Huzursuzluk başkentin ötesine yayıldı ve madencilik sektöründeki aksamalar nedeniyle Hudbay Minerals’ın Peru’daki fabrikasında faaliyetlerini geçici olarak durdurmasına neden oldu.
Boluarte’nin onay oranlarının rekor düşük seviyelerde seyretmesi (Peruluların neredeyse %80’i hükümetlerinden utanç duyduğunu ifade ediyor) nedeniyle, gençlerin öncülük ettiği bu eylemler kurumsal güvensizliğin derinleştiğine işaret ediyor ve daha geniş çaplı bir seferberliğe yol açabilir.
Peru’nun başkenti Lima’da, kendilerini “Z Kuşağı” olarak adlandıran gençlik kolektifinin öncülüğünde düzenlenen hükümet karşıtı protestolarda, 28 Eylül 2025 itibarıyla yeni olaylar patlak verdi. Bu gösteriler, artan organize suç oranları, hükümet yetkililerinin yolsuzluk skandalları ve özellikle gençleri özel emeklilik fonlarına (AFP) zorunlu katılımı getiren yeni reform yasasına yönelik öfkeyi yansıtıyor. Yaklaşık 500 kişinin katıldığı eylem, beşinci gününe girerken şiddetli çatışmalara dönüştü; protestocular Yüksek Mahkeme binasını ve bazı polis karakollarını ateşe verdi, polisle sokak çatışmaları yaşandı.
Olayların Detayları:
- Başlangıç ve Nedenler: Protestolar, 21 Eylül 2025’te şeffaflık, adalet ve yolsuzlukla mücadele talebiyle başladı. Katılımcılar, #PeruEnDictadura etiketiyle sosyal medyada seslerini duyururken, hükümetin ekonomik politikalarını “gençlerin geleceğini çalan” bir sistem olarak nitelendirdi. Emeklilik reformu, güvencesiz çalışan gençler arasında büyük tepki çekti; zira bu yasa, düşük gelirli kesimleri özel fonlara zorla dahil ediyor ve yoksulluğu derinleştiriyor.
- Yeni Gelişmeler (28 Eylül): Gösteriler sırasında polis sert müdahale etti; cop, biber gazı ve göz yaşartıcı gaz kullanıldı. Çok sayıda protestocu yaralandı, gözaltına alındı. Sokaklar, Nepal’deki benzer gençlik ayaklanmalarını andıran sahnelerle doldu: Barikatlar kuruldu, kamu binaları hedef alındı. Halkın büyük kısmı (yaklaşık %70’i fakirlik riski altında), hükümeti zengin elitlerin koruyucusu olarak görüyor.
- Sosyal Medya Yansımaları: X platformunda (eski Twitter), videolar ve paylaşımlar hızla yayıldı. Örneğin, gençlerin milli marş söyleyerek yürüdüğü barışçıl sahneler, çatışma görüntüleriyle kontrast oluşturdu. Katılımcılar, “İnsanlar artık dayanamıyor” sloganıyla açlık ve yetersiz beslenmeye dikkat çekti.
Arka Plan:Peru, son yıllarda siyasi istikrarsızlıkla boğuşuyor; 2022-2023’teki hükümet karşıtı protestolarda onlarca kişi hayatını kaybetmişti. Bu yeni dalga, Z Kuşağı’nın (1997-2012 doğumlular) küresel ölçekte yükselen aktivizmini yansıtıyor – Nepal’deki gibi, gençler sosyal medya ve sokak eylemleriyle değişim talep ediyor. Hükümet henüz resmi bir açıklama yapmadı, ancak OHAL benzeri önlemler gündemde.
Kaynak: Musitem Haber
