Suriye haber ajansı SANA’ya göre, Suriye’nin geçici Cumhurbaşkanı Ahmed Eş-Şara, ABD’ye resmi ziyarette bulundu.
Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara, ABD’yi ziyaret eden ilk Suriye lideri olarak tarihe geçti.
ABD, Cuma günü Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara’yı resmen terör kara listesinden çıkardı. Bu karar, Şara’nın Washington’a yapacağı tarihi ziyaretten birkaç gün önce geldi.
Ajans, “Suriye Devlet Başkanı Ahmed Eş-Şara, ABD’ye resmi ziyarette bulundu” dedi.
Bu, Suriye liderinin ülkenin 1946’da bağımsızlığını kazanmasından bu yana Washington’a yapacağı ilk ziyaret olacak.
ABD, daha önce Eş-Şara’nın ABD Başkanı Donald Trump ile görüşmek üzere Washington’a yapacağı ziyaret öncesinde ona uyguladığı yaptırımları kaldırmıştı. ABD Hazine Bakanlığı’nın internet sitesinde, Suriye İçişleri Bakanı Anas Hattab’ın da ABD yaptırım listesinden çıkarıldığı bildirildi.
Perşembe günü, BM Güvenlik Konseyi, Suriye Devlet Başkanı’na uygulanan yaptırımların kaldırılması yönünde oy kullandı. Rusya da dahil olmak üzere 14 Güvenlik Konseyi üyesi karara lehte oy kullandı. Kimse aleyhte oy kullanmadı. Sadece Çin çekimser kaldı.
Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara’nın ABD Ziyareti
Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara (veya Ahmed al-Sharaa), 8 Kasım 2025 Cumartesi günü (bugün) ABD’ye resmi bir ziyaret için Washington’a ulaştı. Bu, Suriye’nin bağımsızlığını kazandığı 1946’dan bu yana bir Suriye devlet başkanının ABD’ye yapacağı ilk resmi ziyaret olarak tarihe geçiyor. Ziyaret, 10 Kasım 2025 Pazartesi günü ABD Başkanı Donald Trump ile Beyaz Saray’da yapılacak görüşmeyle zirveye ulaşacak.
Ziyaretin Arka Planı ve Önemi
- Tarihi Bağlam: Eş-Şara, Aralık 2024’te Beşar Esad’ın devrilmesinin ardından Suriye’nin geçici başkanı olarak göreve geldi. Kendisi, eski adıyla Heyet Tahrir eş-Şam (HTS) örgütünün lideri olarak biliniyor ve daha önce El Kaide bağlantılı bir grup yönetiyordu. ABD, bir zamanlar başına 10 milyon dolar ödül koymuştu, ancak son dönemde yaptırımlar kaldırıldı ve ilişkiler normalleşmeye başladı.
- Son Gelişmeler: Ziyaretten hemen önce, ABD 7 Kasım’da Eş-Şara’yı terör listelerinden çıkardı. BM Güvenlik Konseyi’ne de yaptırımların kaldırılması için tasarı sunuldu, ki bu Suriye’nin uluslararası entegrasyonunu hızlandıracak bir adım.Eş-Şara, Eylül 2025’te New York’ta BM Genel Kurulu’na hitap ederek Suriye’nin “dünyalar arasındaki yerini geri aldığını” vurgulamıştı – bu, 58 yıl aradan sonra ilk kez bir Suriye başkanının BM’de konuşmasıydı.
Beklenen Gündem Maddeleri
Görüşmelerde şu konuların ön planda olması bekleniyor:
- IŞİD’e Karşı İşbirliği: Suriye’nin ABD liderliğindeki IŞİD koalisyonuna katılma anlaşmasını imzalaması. Bu, Suriye’nin kuzeydoğusundaki IŞİD mahkumlarının yönetimi ve olası yeniden canlanmanın önlenmesini kapsıyor.
- İsrail ve Bölgesel Güvenlik: Suriye-İsrail sınırında güvenlik anlaşması, Abraham Anlaşmaları’na katılım ve İsrail işgali altındaki Golan Tepeleri’nin durumu. Trump, Eş-Şara’dan “tüm yabancı teröristleri kovmasını” ve Filistinli militanları sınır dışı etmesini istemiş.
- Yaptırımların Kaldırılması ve Yeniden İnşa: Suriye’nin ekonomik toparlanması için yaptırımların gevşetilmesi ve ABD’nin Şam yakınlarında (örneğin güney Damascus’ta) askeri üs kurma planları.
- Diğer Konular: Suriye Demokratik Güçleri (QSD/SDG) dosyası, Süveyda bölgesi ve ABD’nin Suriye’deki Kürt güçleriyle ilişkileri.
Bu ziyaret, Esad sonrası Suriye’nin Batı’yla ilişkilerini dönüştürebilir, ancak güvenlik ve terör endişeleri nedeniyle kırılgan kalıyor.
IŞİD’e Karşı İşbirliği Detayları: Suriye-ABD Ortaklığı
Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara’nın (Ahmed al-Sharaa) 10 Kasım 2025’te ABD Başkanı Donald Trump ile yapacağı Beyaz Saray görüşmesinde, IŞİD (ISIS/ISIL) ile mücadelede Suriye’nin ABD liderliğindeki uluslararası koalisyona resmi katılımı imzalanacak. Bu anlaşma, Esad sonrası dönemde Suriye’nin Batı’yla normalleşmesinin en somut adımlarından biri olarak görülüyor.
Anlaşmanın Temel Unsurları
Anlaşma, Suriye’nin koalisyona katılımını resmileştirecek ve şu maddeleri kapsayacak:
- IŞİD Tutuklularının Yönetimi: Suriye, kuzeydoğudaki (özellikle Haseke ve Rakka bölgelerindeki) IŞİD mahkum kamplarının tam sorumluluğunu üstlenecek. Şu anda bu kamplarda yaklaşık 10.000 IŞİD savaşçısı ve 50.000 aile üyesi tutuluyor; ABD ve Kürt güçleri (SDG/QSD) tarafından yönetiliyor. Suriye, bu kampların güvenliğini sağlayarak kaçış riskini azaltmayı taahhüt edecek.
- Terörle Mücadele İşbirliği: İstihbarat paylaşımı, ortak operasyonlar ve IŞİD’in yeniden canlanmasını önleme. Eş-Şara, Suriye’den tüm yabancı teröristleri (özellikle Filistinli militanlar dahil) kovmayı ve sınır dışı etmeyi kabul etti. Bu, Trump’ın Mayıs 2025’teki Riyad görüşmesinde vurguladığı taleplerden biri.
- Askeri ve Lojistik Destek: ABD’nin Şam yakınlarında (örneğin güney Damascus hava üssünde) askeri varlık kurması planlanıyor. Bu, CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper’ın son ziyareti sırasında tartışıldı ve koalisyonun Suriye içindeki operasyonlarını güçlendirecek.
- Uzun Vadeli Hedefler: IŞİD hücrelerinin (özellikle Idlib ve çöl bölgelerindeki) bastırılması, kimyasal silahların imhası ve bölgesel istikrar. Suriye’nin katılımı, koalisyonun 80+ üyesine ek olarak Suriye’yi “yerel ortak” statüsüne yükseltecek.
| Madde | Detay | Önemi |
|---|---|---|
| Tutuklu Yönetimi | Kuzeydoğu kamplarının Suriye kontrolüne geçişi | Kaçışları önler, SDG yükünü hafifletir |
| İstihbarat Paylaşımı | IŞİD liderleri ve hücreleri hakkında veri | Hızlı operasyonlar sağlar |
| Yabancı Teröristler | Sınır dışı ve kovma taahhüdü | Bölgesel tehditleri azaltır |
| ABD Askeri Varlık | Damascus üssü kurulumu | Koalisyonun Suriye içindeki erişimini artırır |
Arka Plan ve Son Gelişmeler
- Riskler: Anlaşma, SDG ile gerilim yaratabilir (Kürt güçleri kamplardan çekilmek istemeyebilir). Ayrıca, IŞİD’in çöl hücreleri hâlâ aktif; son aylarda 20+ saldırı düzenlediler.
- Tarihsel Dönüşüm: Eş-Şara, eski HTS lideri olarak IŞİD’e karşı yıllardır gizli işbirliği yapıyordu (örneğin Idlib’de istihbarat paylaşımı). ABD, 2019’daki IŞİD yenilgisinden beri SDG ile çalışıyordu, ancak Esad sonrası dönemde Suriye ordusunu dahil etmek istiyor. Trump, Mayıs 2025’teki Riyad zirvesinde bu temelleri attı ve yaptırımları kaldırdı.
- Hazırlıklar: Ziyaretten önce, 7 Kasım’da ABD Eş-Şara’yı terör listesinden çıkardı. BM Güvenlik Konseyi de yaptırımları kaldırdı. CENTCOM’un Cooper ve Elçi Tom Barrack, Eş-Şara ile basketbol oynayarak diplomatik jest yaptı – bu, işbirliğinin sembolü olarak yorumlandı.
Bu anlaşma, Orta Doğu’da IŞİD’in kalıntılarını temizlemede dönüm noktası olabilir, ancak uygulama SDG ve İsrail-Suriye diyaloğuyla bağlantılı.
Kaynak: Musitem Haber
