İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun, Beşar Esad rejiminin Aralık 2024’te devrilmesinin ardından İsrail kontrolüne geçen Suriye’nin güneyindeki tampon bölgeyi ziyaret etmesi, Şam yönetimi tarafından sert bir şekilde kınandı. Ziyaret, Suriye Dışişleri Bakanlığı tarafından “egemenlik ihlali ve provokasyon” olarak nitelendirildi. Bu olay, Suriye’nin güneyinde devam eden gerilimi bir kez daha tırmandırdı.
Suriye Dışişleri Bakanlığı: İşgalci hükümetin başı Binyamin Netanyahu ve beraberindeki bir grup yetkilinin Güney Suriye’ye yaptığı yasadışı ziyareti en sert şekilde kınıyoruz.
Sözcüye göre, ziyaret, iki ülke arasında 1974’te imzalanan geri çekilme anlaşmasıyla çizilen sınırın ötesinde, geçen yıl İsrail güçlerinin işgal ettiği bölgelerde gerçekleşti. Netanyahu’ya Dışişleri Bakanı Gideon Sa’ar, Savunma Bakanı Yisrael Katz, Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir ve Şin Bet Başkanı David Zinni eşlik etti.
BM, Netanyahu’nun Suriye’de İsrail işgali altındaki bölgeye ziyaretinin endişe verici olduğunu belirterek, İsrail’i 1974 tarihli geri çekilme anlaşmasına saygı göstermeye çağırdı.
Şam, İsrail Başbakanı’nın Güney Suriye’deki işgal altındaki karakola yaptığı ziyareti kınadı
Şam, Benjamin Netanyahu’nun bugün İsrail ordusunun işgal ettiği Güney Suriye bölgesine yaptığı ziyaretin “yasadışı” olduğunu ve “Suriye’nin egemenliği ve toprak bütünlüğünün ciddi bir ihlali” teşkil ettiğini belirtti.
Dışişleri Bakanlığı yaptığı açıklamada, İsrail başbakanının ziyaretinin “ilgili Güvenlik Konseyi kararlarıyla çelişen bir oldu bitti dayatma girişimi” olduğunu belirtti.
Aralık 2024’te Güney Suriye’de bir bölgeyi işgal eden İsrail, bu bölgeyi Şam’a geri vermeyi reddetti.
Netanyahu’nun ofisi, X’te yaptığı bir paylaşımda, Savunma Bakanı Israel Katz da dahil olmak üzere diğer üst düzey yetkililerle birlikte komşu ülkedeki bir İsrail karakolunu ziyaret ettiğini doğruladı.
Ziyaretin Detayları
- Tarih ve Yer: Netanyahu, 19 Kasım 2025’te Suriye’nin güneyindeki tampon bölgeye (Golan Tepeleri’nin doğusu ve Kuneytra-Dera hattı dahil) gerçekleştirdiği sürpriz ziyarette, İsrail askerleriyle brifing aldı. Bölge, Aralık 2024’ten beri İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF) tarafından “güvenlik önlemi” gerekçesiyle işgal altında tutuluyor.
- Netanyahu’nun Açıklamaları: Başbakan, askerlere hitaben “Sınır güvenliğini sağlamak için görevimize devam edeceğiz. Bu bölge, İsrail’in kahramanca savunulduğu bir kalkan” dedi. Ziyaret sırasında, Hermon Dağı zirvesi gibi stratejik noktalarda incelemelerde bulundu ve askerlerin moralini yükseltmeyi amaçladı.
- Arka Plan: Ziyaret, İsrail’in Suriye’de genişlettiği askeri varlığın bir parçası. IDF, tampon bölgenin yanı sıra ek alanları (yaklaşık 400 km²) kontrol ediyor ve güneyin “silahsızlandırılması”nı talep ediyor. Bu, Suriye’nin yeni lideri Ahmed el-Şara önderliğindeki HTS tabanlı yönetime karşı bir baskı aracı olarak görülüyor.
Suriye’nin Tepkisi
Suriye Dışişleri Bakanlığı, ziyareti “işgalci güçlerin küstah bir provokasyonu” olarak tanımlayarak, uluslararası toplumu İsrail’e karşı harekete geçmeye çağırdı. Bakanlık açıklamasında:
- Ziyaretin, 1974 Ateşkes Anlaşması’nı ihlal ettiği vurgulandı.
- İsrail’in Suriye topraklarındaki varlığının “süresiz işgal” niteliği taşıdığı belirtildi.
- BM Güvenlik Konseyi’nden acil müdahale talep edildi.
Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara, daha önceki benzer olaylarda (örneğin Şubat 2025’teki açıklamalarda) İsrail’i “sınır ötesi saldırganlıkla” suçlamıştı. Bu kınama, Şam’da protestolara yol açtı ve Katar gibi müttefik ülkelerden de destek mesajları geldi.
Bölgesel ve Uluslararası Yansımalar
- Türkiye’nin Tutumu: Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, benzer bir ziyareti (Aralık 2024) kınamış ve “İsrail’in Suriye’deki hareketliliği, istikrarı baltalıyor” demişti. Erdoğan hükümeti, Şam’a 550 binden fazla Suriyelinin dönüşünü desteklerken, İsrail’i “sabotajcı” olarak eleştiriyor.
- Diğer Ülkeler: Suudi Arabistan ve Mısır, İsrail’i “sabotaj”la suçladı. ABD, işgali “geçici” olarak nitelese de, BM Genel Sekreteri António Guterres “egemenlik ihlali”ni kınadı.
- Potansiyel Riskler: Ziyaret, güney Suriye’de (Süveyda ve Dera) etnik gerilimleri (Dürziler arası çatışmalar) artırabilir. İsrail, Dürzileri “koruma” gerekçesiyle hava saldırıları düzenlemişti, ancak Şam bunu “iç işlere müdahale” olarak görüyor.
Bu gelişme, Suriye’nin yeniden inşası sürecini zorlaştırıyor ve Orta Doğu’da yeni bir çatışma odağı yaratma riski taşıyor.
Kaynak: Musitem Haber
